Điện hạt nhân là lĩnh vực đòi hỏi nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn cao, được đào tạo bài bản và lâu dài. Nhằm thu hút, đào tạo và phát triển đội ngũ này, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 176/2026/NĐ-CP ngày 19/5/2026 quy định chính sách ưu đãi đối với giảng viên, sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh và cán bộ quản lý trong lĩnh vực điện hạt nhân. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 7/7/2026.

Hỗ trợ toàn diện người học trong lĩnh vực điện hạt nhân

Điểm đáng chú ý của Nghị định là quy định nhiều chính sách hỗ trợ đối với người học trong lĩnh vực điện hạt nhân, từ giai đoạn đào tạo đến khi tốt nghiệp và làm việc.

Đối với sinh viên theo học các chuyên ngành điện hạt nhân trong nước có cam kết làm việc tại nhà máy điện hạt nhân sau khi tốt nghiệp, Nghị định quy định được miễn học phí, bố trí ở ký túc xá miễn phí, cấp sinh hoạt phí hằng tháng bằng 2 lần mức lương cơ sở theo thời gian học thực tế (tối đa 10 tháng/năm học) và được xét cấp học bổng khuyến khích theo kết quả học tập. Bên cạnh đó, sinh viên còn được cung cấp miễn phí giáo trình chuyên ngành, ưu tiên tham gia các chương trình thực tập ngắn hạn trong và ngoài nước, đồng thời được tiếp nhận làm việc tại nhà máy điện hạt nhân theo cam kết sau khi tốt nghiệp.

Đối với học viên cao học và nghiên cứu sinh, ngoài chính sách miễn học phí, bố trí ở ký túc xá và hỗ trợ sinh hoạt phí hằng tháng, Nghị định còn khuyến khích hoạt động nghiên cứu thông qua chính sách hỗ trợ 35 lần mức lương cơ sở đối với bài báo khoa học quốc tế do tác giả đứng đầu hoặc tác giả liên hệ duy nhất công bố theo quy định. Người học cũng được tạo điều kiện tham gia hội nghị, hội thảo khoa học, thực tập trong và ngoài nước, ưu tiên chủ trì nhiệm vụ khoa học và công nghệ phù hợp với hướng nghiên cứu.

Không chỉ áp dụng đối với người học trong nước, Nghị định còn quy định chính sách hỗ trợ đối với sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh học tập ở nước ngoài. Theo đó, người học được hỗ trợ chi phí đi lại, hộ chiếu, thị thực, bảo hiểm y tế, sinh hoạt phí theo quy định và được chủ đầu tư nhà máy điện hạt nhân hỗ trợ thêm chi phí sinh hoạt. Sau khi hoàn thành chương trình đào tạo, người học được tiếp nhận làm việc theo đúng cam kết đã ký.

Khuyến khích giảng dạy, nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực

Bên cạnh chính sách dành cho người học, Nghị định cũng quy định nhiều cơ chế hỗ trợ đối với đội ngũ giảng viên và cán bộ quản lý nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu trong lĩnh vực điện hạt nhân.

Theo đó, giảng viên trực tiếp giảng dạy được hỗ trợ 40 lần mức lương cơ sở khi là tác giả đứng đầu hoặc tác giả liên hệ duy nhất của bài báo khoa học đăng trên tạp chí quốc tế có uy tín thuộc chuyên ngành điện hạt nhân. Đồng thời, giảng viên được ưu tiên xét duyệt thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp quốc gia hoặc tương đương; được ưu tiên cử đi đào tạo, bồi dưỡng ngắn hạn ở nước ngoài và tiếp tục hưởng nguyên lương cùng các chế độ hiện hành trong thời gian học tập.

Đối với cán bộ quản lý trong lĩnh vực điện hạt nhân, Nghị định quy định được bảo đảm kinh phí để tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng ngắn hạn trong và ngoài nước nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, đáp ứng yêu cầu quản lý và phát triển nguồn nhân lực của ngành.

Ưu đãi gắn liền với trách nhiệm

Cùng với các chính sách ưu đãi, Nghị định quy định người được hưởng chính sách phải là công dân Việt Nam, đáp ứng các điều kiện về phẩm chất đạo đức, ý thức kỷ luật, sức khỏe và phải ký cam kết làm việc với chủ đầu tư nhà máy điện hạt nhân hoặc cơ quan, tổ chức có nhu cầu sử dụng nhân lực trước khi được cử đi đào tạo. Trường hợp không thực hiện đúng cam kết, người học phải bồi hoàn toàn bộ kinh phí đào tạo và các khoản ưu đãi đã được hưởng theo quy định.

Về kinh phí thực hiện, Nghị định quy định nguồn kinh phí được bảo đảm từ ngân sách nhà nước và nguồn của chủ đầu tư nhà máy điện hạt nhân theo từng nhóm chính sách. Đồng thời, giao trách nhiệm cho các bộ, ngành, cơ sở đào tạo, chủ đầu tư và các cơ quan, đơn vị liên quan trong việc tổ chức triển khai, bảo đảm các chính sách được thực hiện đúng đối tượng, đúng quy định.

Nghị định số 176/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 7/7/2026. Việc ban hành Nghị định tạo cơ sở để triển khai đồng bộ các chính sách thu hút, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực điện hạt nhân, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực phục vụ ngành năng lượng nguyên tử và điện hạt nhân theo quy định của Chính phủ.

*Xem chi tiết Nghi định tại mục Văn bản pháp luật.

Anh Đào