Chiều 18/6, tại Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Khánh Hòa, Hội đồng Khoa học và Công nghệ cấp tỉnh đã tổ chức họp đánh giá, nghiệm thu kết quả thực hiện đề tài “Nghiên cứu ứng dụng giải pháp kỹ thuật cải tạo vườn điều kết hợp trồng xen cây dược liệu theo hướng hữu cơ trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận (nay là tỉnh Khánh Hòa)”. Đề tài do Trung tâm Thông tin và Ứng dụng khoa học công nghệ tỉnh Khánh Hòa chủ trì thực hiện, KS. Nguyễn Thị Thơm làm chủ nhiệm.

Đề tài được triển khai trong 48 tháng (từ tháng 5/2022 đến tháng 4/2026) với tổng kinh phí thực hiện hơn 1,45 tỷ đồng. Nội dung nghiên cứu tập trung vào điều tra, đánh giá thực trạng sản xuất, năng suất và hiệu quả kinh tế của cây điều; nghiên cứu hoàn thiện quy trình kỹ thuật cải tạo vườn điều kết hợp trồng xen cây dược liệu theo hướng hữu cơ phù hợp điều kiện canh tác tại tỉnh Ninh Thuận (cũ); xây dựng mô hình trồng xen cây dược liệu trong vườn điều theo hướng hữu cơ và tổ chức đào tạo, tập huấn chuyển giao kỹ thuật cho người dân.

Qua khảo sát thực trạng sản xuất cây điều tại địa phương, nhóm tác giả thực hiện đề tài đã nghiên cứu và áp dụng các giải pháp kỹ thuật nhằm khắc phục tình trạng vườn điều có mật độ cây dày, sinh trưởng kém hiệu quả. Trong đó, biện pháp tỉa cành tạo độ che bóng khoảng 60–70% đã góp phần cải thiện điều kiện sinh trưởng, giúp mô hình trồng xen nghệ và Sa nhân tím mọc nhiều chồi hơn, tỷ lệ chồi hữu hiệu cao và nâng cao năng suất.

Kết quả đối với mô hình trồng xen nghệ dưới tán vườn điều đã tỉa cành tạo tán: năng suất điều trung bình tại 3 xã Công Hải, Lâm Sơn, Bác Ái Tây đạt 470 kg/ha, năng suất nghệ trung bình tại 3 xã Công Hải, Lâm Sơn, Bác Ái Tây đạt 12.250,73 kg/ha đem lại tổng thu nhập bán điều và nghệ là 98.445.000 đồng/ha, lợi nhuận đạt 38.028.000 đồng/ha, cao hơn đối chứng 32.911.310 đồng/ha; đối với mô hình trồng xen Sa nhân tím dưới tán vườn điều đã tỉa cành tạo tán: năng suất trung bình điều thực thu của 3 xã triển khai mô hình đạt 470 kg/ha, năng suất sa nhân tím trung bình của 3 xã đạt 77,58 kg hạt khô/ha , mang lại tổng thu nhập cho người dân bán điều và sa nhân là 35.964.000 đồng /ha, lợi nhuận đạt 8.347.000 đồng/ha cao hơn đối chứng 3.451.000 đồng/ha.

Kết quả nghiên cứu cũng xác định cây Sa nhân tím phù hợp với các khu vực Bác Ái Tây, Công Hải và Lâm Sơn; cây Nghệ phù hợp với Bác Ái Đông, Thuận Bắc và Lâm Sơn. Đồng thời, kết quả đạt được của đề tài đã chứng minh cho nông dân trực tiếp tham gia hoặc vùng lân cận thấy được hiệu quả sản xuất điều khi ứng dụng đồng bộ các giải pháp về khoa học công nghệ, qua đó góp phần thay đổi dần nhận thức của người nông dân trong canh tác, giảm thiểu áp lực việc di cư lao động tự do từ vùng nông thôn đến thành thị và góp phần ổn định dân sinh và kinh tế - xã hội vùng dự án.

Chủ nhiệm đề tài và nhóm nghiên cứu đã hoàn thành các sản phẩm khoa học theo thuyết minh được phê duyệt, gồm báo cáo phân tích thực trạng sản xuất điều và phân tích SWOT; quy trình kỹ thuật cải tạo vườn điều kết hợp trồng xen cây dược liệu theo hướng hữu cơ đã được công nhận cấp cơ sở; 2 bài báo khoa học đăng trên Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo tỉnh Khánh Hòa; cùng 200 cuốn sổ tay. Sau khi xem xét hồ sơ, nghe báo cáo tổng kết và các ý kiến phản biện, Hội đồng Khoa học và Công nghệ cấp tỉnh thống nhất nghiệm thu đề tài, xếp loại Đạt.

A.Đào