Ngày 15/5/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 155/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 124/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Khiếu nại. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Nghị định bãi bỏ 01 Điều (Điều 9), sửa đổi, bổ sung 18 Điều và biểu mẫu đính kèm của Nghị định số 124/2020/NĐ-CP. Trong đó, có một số nội dung cần lưu ý:

1. Quy định về vụ việc phức tạp trong giải quyết khiếu nại

Nghị định bổ sung Điều 3a quy định về vụ việc phức tạp trong giải quyết khiếu nại, bao gồm: Các trường hợp khiếu nại cần xác minh từ 02 địa điểm trở lên, khiếu nại có từ 02 nội dung phải xác minh trở lên, liên quan đến nhiều người, nhiều cơ quan, tổ chức hoặc có yếu tố nước ngoài. Việc xác định vụ việc phức tạp phải được thể hiện bằng văn bản và lưu trong hồ sơ giải quyết khiếu nại.

2. Quy định về ủy quyền khiếu nại

Nghị định sửa đổi khoản 3 Điều 5, việc ủy quyền khiếu nại phải được lập thành văn bản và công chứng hoặc chứng thực. Người khiếu nại có thể ủy quyền cho một hoặc nhiều người về các nội dung khác nhau, nhưng không được ủy quyền một nội dung cho nhiều người thực hiện.

3. Rút khiếu nại trong trường hợp nhiều người cùng khiếu nại về một nội dung

Nghị định bổ sung Điều 7a, quy định rút khiếu nại trong trường hợp nhiều người cùng khiếu nại về một nội dung, nếu một hoặc một số người rút khiếu nại, việc giải quyết vẫn tiếp tục với những người còn lại. Nếu tất cả rút khiếu nại, quyết định đình chỉ giải quyết sẽ được ban hành.

4. Trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong trường hợp nhiều người cùng khiếu nại về một nội dung ở cấp tỉnh

Nghị định sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 10, thủ trưởng cơ quan nơi có người khiếu nại tập trung cử người hoặc trực tiếp tiếp đại diện của những người khiếu nại tại nơi tiếp công dân; xử lý trường hợp những người khiếu nại chưa có đơn khiếu nại theo quy định tại khoản 1 Điều 30 Luật Tiếp công dân. Trường hợp vụ việc khiếu nại thuộc thẩm quyền thì thụ lý để giải quyết; nếu vụ việc khiếu nại không thuộc thẩm quyền thì hướng dẫn người khiếu nại đến cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền giải quyết.

5. Thời gian thụ lý giải quyết khiếu nại

Nghị định sửa đổi khoản 1 Điều 16, trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính, quyết định kỷ luật cán bộ, công chức thuộc thẩm quyền giải quyết mà không thuộc một trong các trường hợp được quy định tại Điều 11 của Luật Khiếu nại thì người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầu hoặc lần hai phải thụ lý giải quyết. Trường hợp nhiều người cùng khiếu nại về một nội dung và cử người đại diện để trình bày nội dung khiếu nại thì thụ lý khi trong đơn khiếu nại có đầy đủ chữ ký của những người khiếu nại và có văn bản cử người đại diện theo quy định tại Điều 7 của Nghị định này. Trường hợp không thụ lý giải quyết thì phải nêu rõ lý do trong văn bản thông báo cho người khiếu nại.

6. Ứng dụng công nghệ thông tin trong giải quyết khiếu nại

Ngoài ra, so với Nghị định 124/2020/NĐ-CP, Nghị định số 155/2026/NĐ-CP đặt ra một khung pháp lý hiện đại hơn khi bổ sung Điều 30a quy định việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong giải quyết khiếu nại. Khuyến khích ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý, lưu trữ và chia sẻ dữ liệu giải quyết khiếu nại, đảm bảo tính công khai, minh bạch và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

7. Xử lý vi phạm trong giải quyết khiếu nại

Nghị định sửa đổi, bổ sung Điều 39, người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại và những người liên quan có hành vi vi phạm sẽ bị xử lý kỷ luật hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm. Các hình thức kỷ luật bao gồm khiển trách, cảnh cáo, cách chức, bãi nhiệm, và buộc thôi việc.

T. Giang (PC)