​

Ngày 09/4/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã ban hành Thông tư số 16/2026/TT-BKHCN quy định chi tiết việc ký kết, thực hiện các hiệp định, thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp; Thông tư có hiệu lực thi hành sau 45 ngày kể từ ngày ký ban hành.

Theo đó, Thông tư này quy định việc ký kết và thực hiện đối với các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp (viết tắt là Hiệp định thừa nhận) giữa Việt Nam với một hoặc nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ trên cơ sở quy định của pháp luật về điều ước quốc tế; các Thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp giữa tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam với tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, khu vực, quốc gia, vùng lãnh thổ (viết tắt là tổ chức nước ngoài) được ký kết, thực hiện trên cơ sở pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế mà Việt Nam đã ký kết, thông lệ quốc tế.

Đối tượng áp dụng là các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam liên quan đến việc ký kết và thực hiện các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương; các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam liên quan đến việc ký kết và thực hiện các Thoả thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương.

Theo Điều 3 Thông tư, Tổ chức đánh giá sự phù hợp là tổ chức thực hiện các hoạt động đánh giá sự phù hợp theo quy định tại khoản 5 Điều 3 Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật năm 2006 (được sửa đổi, bổ sung năm 2025), sau đây viết tắt là Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật; Kết quả đánh giá sự phù hợp là kết quả của hoạt động thử nghiệm; giám định; xác nhận giá trị sử dụng, kiểm tra xác nhận; chứng nhận hợp chuẩn; chứng nhận hợp quy; công nhận và các hoạt động đánh giá sự phù hợp được sử dụng với thuật ngữ khác theo quy định của luật chuyên ngành có liên quan; Thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp là việc cơ quan, tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam công nhận, chấp nhận kết quả đánh giá sự phù hợp của tổ chức quốc tế, tổ chức nước ngoài, không căn cứ vào hiệp định hoặc thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau.

Tại Điều 4 Thông tư, việc ký kết hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp được đề xuất ký kết bởi Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, căn cứ nhiệm vụ và quyền hạn được giao theo ngành, lĩnh vực được phân công quản lý, căn cứ yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế, chủ trì, phối hợp với Bộ KH&CN đề xuất với Chính phủ về việc ký kết các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp. Trong trường hợp Hiệp định thừa nhận yêu cầu việc lựa chọn và chỉ định các tổ chức đánh giá sự phù hợp, Cơ quan đề xuất Hiệp định thừa nhận có trách nhiệm triển khai các công việc sau: Yêu cầu các cơ quan, tổ chức có liên quan trong nước cung cấp danh sách và thông tin về năng lực của các tổ chức đánh giá sự phù hợp thuộc phạm vi mình phụ trách đáp ứng yêu cầu của Hiệp định thừa nhận; Tổng hợp danh sách và thông tin về năng lực của các tổ chức đánh giá sự phù hợp trong nước thuộc phạm vi điều chỉnh của Hiệp định thừa nhận; Tiến hành lựa chọn, chỉ định các tổ chức đánh giá sự phù hợp trong nước đủ điều kiện tham gia hoạt động đánh giá sự phù hợp trong khuôn khổ Hiệp định thừa nhận. Việc chỉ định phải bảo đảm đúng các quy định của Hiệp định thừa nhận; Thông báo cho bên nước ngoài danh sách và năng lực của các tổ chức đánh giá sự phù hợp được phía Việt Nam lựa chọn phù hợp với quy định của Hiệp định thừa nhận; Tiếp nhận danh sách và tiến hành thẩm định năng lực của các tổ chức đánh giá sự phù hợp được bên nước ngoài cung cấp trong khuôn khổ Hiệp định thừa nhận; Thông báo cho bên nước ngoài về việc chấp nhận hoặc không chấp nhận các tổ chức đánh giá sự phù hợp cụ thể tham gia hoạt động đánh giá sự phù hợp trong khuôn khổ Hiệp định thừa nhận.

Theo Điều 6 Thông tư quy định rõ nguyên tắc, thẩm quyền ký kết thoả thuận thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp như sau: Thỏa thuận thừa nhận được ký kết trên cơ sở tuân thủ quy định của pháp luật, phù hợp chức năng, nhiệm vụ và phạm vi hoạt động của tổ chức đánh giá sự phù hợp; bảo đảm khách quan, minh bạch, đáp ứng yêu cầu nâng cao hiệu quả hoạt động đánh giá sự phù hợp, tạo thuận lợi thương mại và bảo đảm lợi ích quốc gia; Tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam được ký kết thỏa thuận thừa nhận trong phạm vi lĩnh vực hoạt động đã được công nhận, chỉ định hoặc đăng ký; chịu trách nhiệm trước pháp luật và cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về việc thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo thỏa thuận đã ký kết.

Theo Điều 8 Thông tư về Thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp: Bộ, cơ quan ngang bộ quản lý ngành, lĩnh vực xem xét quyết định việc thừa nhận đơn phương kết quả đánh giá sự phù hợp của tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, nước ngoài thuộc phạm vi quản lý nhà nước được phân công và được thực hiện trên cơ sở các nguyên tắc sau: Bảo đảm khách quan, minh bạch, không phân biệt đối xử; Phù hợp với quy định của pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và thông lệ quốc tế; Bảo đảm mức độ tin cậy và tương đương về năng lực kỹ thuật của tổ chức đánh giá sự phù hợp.

Trách nhiệm của bộ KH&CN

Bộ KH&CN có trách nhiệm phối hợp với các bộ ngành, địa phương thống nhất quản lý hoạt động ký kết, thực hiện các Hiệp định, Thoả thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phươngmà tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam đã ký kết.

Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia giúp Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức tổng hợp, quản lý, theo dõi việc triển khai thực hiện các Hiệp định thừa nhận mà Việt Nam đã ký kết và các Thoả thuận thừa nhận lẫn nhau, thừa nhận đơn phương mà tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam đã ký kết.

Trách nhiệm các bộ, cơ quan, tổ chức

 Định kỳ hằng năm, đột xuất khi có yêu cầu, Cơ quan đề xuất Hiệp định thừa nhận báo cáo với Chính phủ tình hình thực hiện các Hiệp định thừa nhận lẫn nhau kết quả đánh giá sự phù hợp có liên quan và thông báo Bộ KH&CN (thông qua Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia) để theo dõi, tổng hợp; Định kỳ hằng năm, đột xuất khi có yêu cầu, tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam ký kết, tham gia thoả thuận thừa nhận, thừa nhận đơn phương có trách nhiệm báo cáo với cơ quan quản lý trực tiếp của mình và thông báo Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia tình hình, kết quả thực hiện.

Điều khoản chuyển tiếp

Các hiệp định, thỏa thuận đã ký kết trước thời điểm ban hành Thông tư này, tiếp tục thực hiện đến hết thời hiệu (nếu có) quy định trong hiệp định, thỏa thuận liên quan hoặc đến ngày 31/12/2027.

*Xem chi tiết Thông tư số 16/2026/TT-BKHCN tại mục Văn bản pháp luật.

Thanh Thanh